2018-2019

Print Friendly, PDF & Email

Gouda in 2043, na de grote omwenteling

In oktober van dit jaar bestaat de Stichting Agnietenconvent een kwart eeuw. Over nog eens 25 jaar leven we in Gouda en omstreken in het jaar 2043. Hoe zou de samenleving er dan uit zien? En hebben de mensen in de jaren daarvoor ingezien welke uitdagingen hen te wachten staan?
In zijn boek ‘Wat op het spel staat’ (2017 De Bezige Bij, Amsterdam) voert Philipp Blom (historicus en filosoof) een gedachte-experiment uit. Hij beschrijft hoe de mensen een angstige droom dromen. Een nachtmerrie waarin hun kinderen en kleinkinderen hen confronteren met de penibele situatie waarin zij verkeren doordat hun (groot)ouders niets gedaan hebben met alles wat al bekend was. Met de invloed van de mens op de klimaatverandering, met de dreigende voedselschaarste, de dreigende volksverhuizingen, de ecologische rampen en met de werkloosheid door robotisering. Daarmee geconfronteerd komen de mensen massaal in beweging.
Wat staat er volgens ons op het spel? Kunnen wij tot verandering komen of klampen we ons vast aan wat we nu hebben? Wat voor perspectief hebben we? Kunnen we ook met andere maatschappelijke structuren zin geven aan ons bestaan?

Met deze vragen en tegen de achtergrond van Philipp Blom’s boek, bieden wij u ons jubileumprogramma 2018 -2019 aan.
In het laatste hoofdstuk van zijn boek, ‘Geen weg terug’, beschrijft Philipp Blom wat er op gang komt na de nachtmerrie en hoe de samenleving er na de grote omwenteling uitziet.
Wij hebben dat wat ingekort en toegeschreven op Gouda. Beschouwt u het als een bijlage bij ons programma en schroom niet om via facebook of twitter (zie onze website) hierop te reageren!

Alle lezingen worden gehouden in de Agnietenkapel, Nieuwe Markt 100 in Gouda.

Het Programma

7 oktober 2018
14.00 uur
Inleiding en jubileumviering (vanaf  15.30 uur)
Wat op het spel staat  – hoe richting te vinden
Prof. dr. René ten Bos
is  de ‘ Denker des Vaderlands’ en als hoogleraar filosofie verbonden aan de Radboud Universiteit bij de afdeling Management Sciences.

 Alarmisme en apocalyptisch denken helpen niet om meer richting te vinden (René ten Bos).


18 november 2018
11.45 uur
Arbeid en inkomen
De Werkloze toekomst
Drs. Dennis de Gruijter
is filosoof, auteur, docent, grondlegger van de Nederlandse Filosofie Olympiade en stadsfilosoof van Gouda.

De toekomst is werkloos. Door robotisering en automatisering zal lichamelijke en cognitieve arbeid grotendeels verdwijnen. Steeds meer mensen zullen minder kunnen werken. Wat betekent dat voor een cultuur waarin je sociaal-maatschappelijke waarde voornamelijk bepaald wordt door werk? Wat betekent dat voor burgers die opgevoed zijn met de Calvinistische en socialistische arbeidsethos dat werk zin geeft aan je leven?
Is de werkloze toekomst een utopie of een crisis, een verworven vrijheid of een nieuwe slavernij? (Dennis de Gruijter)
‘Wat is – als we niet meer samenvallen met ons werk – onze sociaal-maatschappelijke waarde als mens’. (Philipp Blom)

 
13 januari 2019
11.45 uur
Democratie
Stadsstaten als basis voor de democratie
Dr. Wouter J. Verheul
is docent en onderzoeker Urban Development Management en programmaleider Master City Developer, beiden bij de TU Delft.

‘Door maatschappelijke spanningen (onvoldoende mogelijkheid om een bestaan op te bouwen) ontstaat spanning en agressie. De democratie komt onderdruk. De antwoorden daarop leiden tot niets. De ‘vesting’- denkers grijpen terug op een geïdealiseerd verleden.
De ‘markt’- denkers willen continuïteit van het marktkapitalisme’. (Philipp Blom)
Wat zijn de mogelijke alternatieven ? Volgens Benjamin R. Barber (1993-2017) zijn stadsstaten klein genoeg voor participatie en solidariteit om maatschappelijke problemen op te lossen en samen groot genoeg om globale kwesties aan te kunnen. In september 2016 is in Den Haag het Global Parliament of Mayors opgericht.
17 februari 2019
11.45 uur
Landbouw en natuur
De noodzaak voor de mens om een ecologische omslag te maken
Dr. Hans Meek
is bioloog, auteur van Ecologica en secretaris van de Werkgroep Voetafdruk Nederland.

‘Het aanzien van de stad, zeker aan de randen ervan is ingrijpend veranderd. Ze is meer een eenheid met de omringende natuur geworden. Bomen , struiken en planten groeien verticaal in en op gebouwen waar ook gewoond wordt’. (Philipp Blom)
‘De mens is van dezelfde ecologische relaties afhankelijk als andere levensvormen. Sinds 1800 is hij uit zijn ecologische kracht gegroeid en gebruikt hij meer energie dan alle andere dieren op aarde samen. Kan ons verstand ons gedrag, met name ons groepsgedrag veranderen? Kunnen wij vrijwillig onze groeidrang en impact op de biosfeer verminderen?’ (Hans Meek)
17  maart 2019
11.45 uur
Migratie en mensenrechten
Streven naar een menswaardige en vreedzame samenleving
Drs. Jan Gruiters
is bestuurskundige en directeur van de Nederlandse vredesorganisatie PAX

‘Meer dan honderd miljoen mensen hebben hun geboortegrond verlaten – omdat ze ertoe gedwongen werden, omdat het leven ondragelijk was, omdat er te veel mensen op een plek waren, omdat ze op een beter leven hoopten’. (Philipp Blom)
7  april 2019
11.45 uur
De samenleving
Burgerschap en samenleving
Dr. Gertie Blaauwendraad
is onderzoeker en docent aan de Hogeschool Utrecht. Zij promoveerde op burgerschapsonderwijs.


‘De centrale vraag is dus: onder welke omstandigheden kan het dier homo sapiens goed leven binnen de ecologische context van zijn thuisplaneet’ (Philipp Blom).

‘Het streven naar het goede leven met bekende anderen krijgt vorm in wederzijdse zorg die mensen voor elkaar hebben, waarbij respect de norm is. Bij het streven naar het goede leven met onbekende anderen staat het gevoel van rechtvaardigheid  en het algemeen belang centraal.’ (Gertie Blaauwendraad)